Tự tin tỏa sáng

 

Trứng cá thường xuất hiện ở những vùng da có nhiều tuyến bã nhờn: đầu, cổ, ngực, lưng, chi trên và vai.

Mụn trứng cá có nhiều nguyên nhân trong đó nguyên nhân do nội tiết khá phức tạp và khó điều trị, đòi hỏi người thầy thuốc phải có nhiều kinh nghiệm và có kỹ thuật điều trị.

 

Mụn trứng cá do nội tiết tố gây ra không chỉ ảnh hưởng đến thanh thiếu niên mà còn có cả người trưởng thành. Sự khởi đầu của mụn trứng cá được kích hoạt bởi việc sản xuất một loại hormone gọi là Androgen. Androgen làm cho tuyến bã tăng trưởng lớn lên, khi Androgen sản xuất quá mức trên các tuyến bã sẽ gây bít lỗ nang lông gây ra mụn. Đồng thời mụn sẽ tăng lên khi có rối loạn kinh nguyệt, mang thai, stress, mất cân bằng nội tiết tố và bệnh buồng trứng.

 

 

Với mụn trứng cá do nội tiết, thì các phương pháp điều trị thông thường thường kéo dài và đáp ứng kém với điều trị. Nên đứng trước một tình trạng mụn trứng cá mới khởi phát ở tuổi trưởng thành cần loại trừ nguyên nhân do dùng thuốc, mỹ phẩm, phải khảo sát tình trạng bất thường nội tiết tố tiềm ẩn bên trong (làm các xét nghiệm cận lâm sàng cần thiết kiểm nghiệm tần suất cường Androgen: DHEAS/máu, testosterone tự do và toàn phần, tỉ lệ LH/FSH, siêu âm bụng, siêu âm buồng trứng). Khi đã tìm được nguyên nhân thì điều trị tận gốc cũng không khó.

 

Trên thực tế lâm sàng, bác sĩ chuyên khoa da liễu khi khám sẽ hỏi bệnh sử, tiền sử, độ tuổi và biểu hiện da là có thể biết mụn trứng cá do nguyên nhân gì. Chúng tôi khuyên khi bị mụn trứng cá dù nhẹ hoặc nặng nên tìm đến những thầy thuốc chuyên khoa da liễu có nhiều kinh nghiệm thì thời gian điều trị sẽ ngắn hơn, cách sử dụng thuốc cũng an toàn hơn.

 

- Về nguyên tắc, các loại thuốc sử dụng trong điều trị mụn trứng cá ở người trưởng thành không khác với điều trị mụn trứng cá ở tuổi thanh thiếu niên. Tuy nhiên, điều trị mụn trứng cá ở tuổi trưởng thành cần rất nhiều kiến thức và kinh nghiệm vì da của người lớn tuổi thường nhạy cảm hơn, khó dung nạp với một số thuốc bôi tại chỗ, dễ gây kích ứng, đỏ da, khô da. Nên thường dùng thuốc toàn thân như Cyproterone Acetate/Ethinyl Estradiol,  Spironolactone, Flutamide, Glucocorticoide, Isotretinoin…

 

 

 

 

Thuốc điều trị mụn trứng cá do nội tiết tố như đã trình bày ở trên – hiện nay đang điều trị: 

 

1. Thuốc ngừa thai: viên ngừa thai Cyproterone Acetate/Ethinyl Estradiol 

(0.035mg Ethinyl oestradiol + 2mg Acetate De Cyroterone)

Vỉ 21 viên:

Bắt đầu uống một viên ngay ngày đầu tiên của chu kỳ kinh nguyệt, sau đó mỗi ngày uống tiếp một viên vào một thời điểm thích hợp trong ngày, uống liên tục trong 21 ngày, nghỉ 7 ngày, trong thời gian này sẽ có hành kinh, sau thời gian 7 ngày tiếp tục uống vỉ thuốc khác. Thời gian điều trị vài tháng.

Đây là thuốc ngừa thai, chỉ dùng cho phụ nữ, không dùng cho nam giới.

Chú ý tác dụng phụ của thuốc nội tiết tố: rối loạn tiêu hóa, đau đầu, kích động, trầm cảm, đau răng, tức vú, giảm tính dục, giảm nhu cầu tình dục, nám mặt…

Do đó việc sử dụng thuốc này cần phải có sự thăm khác, hướng dẫn và theo dõi của bác sĩ chuyên khoa da liễu. 

 

2. Acid Retinoique: (Isotretinoine – Roaccutane, Biệt dược= Acnotin, Isotina…)

Thời gian điều trị 12-16 tuần

Tác dụng phụ: khô môi, chảy máu cam, rối loạn tiêu hóa, tróc vảy, ngứa, rụng tóc, bong da lòng bàn tay…

Nên làm xét nghiệm lipid máu, công thức máu, chức năng gan trước, trong và sau điều trị.

Do nguy cơ gây quái thai, phụ nữ sử dụng thuốc tuyệt đối tránh mang thai trong thời gian sử dụng và hai tháng sau ngưng thuốc.

 

 

 

 

Tóm lại, điều trị mụn trứng cá là một thách thức lớn đối với các thầy thuốc chuyên khoa da liễu. Do đó, việc điều trị khá khó khăn và tế nhị. Đối với bệnh nhân thì phải tuân thủ điều trị chăm sóc da, phải kiên trì vì thời gian điều trị lâu dài. 

 

Chuyên khoa 1- Da liễu, Phó khoa Nhiễm bệnh viện Đa Khoa KV Thủ Đức